Hoe gebruiken beleidsmakers data bij het ondersteunen van Nederlandse bedrijven bij hun duurzaamheidsambities? Uit recent onderzoek van Innovatiespotter blijkt dat data een grote rol speelt bij het ontwikkelen, monitoren en uitvoeren van duurzaamheidsbeleid: slechts 13% gebruikt hier géén data bij.
Over het onderzoek
Het onderzoek werd uitgevoerd onder 228 respondenten uit de publieke sector, waaronder bijna één derde van alle Nederlandse gemeenten (111 gemeenten), 10 provincies en meerdere regionale samenwerkingsverbanden. Het biedt inzicht in de rol van de overheid bij het stimuleren van verduurzaming door het Nederlandse bedrijfsleven en belicht de uitdagingen die zij daarbij tegenkomen.
Opvallende resultaten
- Bedrijven ondersteunen bij het verduurzamen is een breed gedragen doel: 94% van de respondenten werkt op een afdeling die een rol speelt bij het behalen van duurzaamheidsdoelen door bedrijven. Dit is opvallend, omdat de respondenten niet alleen werken op de afdeling Duurzaamheid (37%), maar ook op de afdeling Economische Zaken (36%).
- Verduurzaming van het brede MKB is prioriteit: 64% van de respondenten ondersteunt het brede midden- en kleinbedrijf (MKB) bij het verduurzamen.
- Er liggen mogelijk kansen voor het ondersteunen van impactondernemers: Hoewel 73% van de respondenten een rol speelt bij het bevorderen van impactondernemen, koopt een aanzienlijk lager percentage in (23%) bij impactondernemers.
- Capaciteitstekort: Ondanks een sterke bereidheid om bedrijven te ondersteunen, geeft 44% van de respondenten aan niet over voldoende capaciteit te beschikken.
- Datagebruik: Uit de resultaten blijkt dat 60% van de respondenten data gebruikt om duurzaamheidsbeleid te monitoren en 57% het inzet om duurzaamheidsbeleid te ontwikkelen. Daarentegen gebruikt slechts 32% data om individuele bedrijven te identificeren.
- Databehoefte: Respondenten hebben verschillende doelen voor het gebruik van data. De grootste behoeften liggen bij inzicht in bedrijven die willen verduurzamen (61%) en wat hun knelpunten zijn (57%). Monitoring scoort als behoefte aanzienlijk lager met 36%.
- Doelen worden niet gehaald: Slechts 8% van de respondenten geeft aan niet meer bedrijven te willen bereiken en op schema te liggen met hun beleidsdoelen.
Brede ondersteuning duurzame bedrijven
Dit onderzoek laat zien dat het ondersteunen van bedrijven bij hun duurzaamheidsambities niet alleen een verantwoordelijkheid is van de afdeling duurzaamheid, maar ook van andere overheidsafdelingen die samenwerken met bedrijven. Opvallend is het hoge percentage respondenten dat zich richt op het verduurzamen van het brede MKB.
Impactondernemen, een vorm van ondernemerschap met maatschappelijke doelen, speelt een belangrijke rol. Bijna driekwart van de respondenten werkt voor een afdeling die impactondernemen bevordert. Tegelijkertijd zegt maar een kwart in te kopen bij impactondernemers.
Een uitdaging voor overheden om bedrijven te ondersteunen lijkt capaciteitsgebrek: bijna de helft van de respondenten ziet dit als een obstakel om duurzaamheidsdoelen te behalen.
Behoefte aan contact met bedrijven
De vragen over het gebruik van data leveren interessante inzichten op. Data wordt breed gebruikt, maar het doel van dit gebruik varieert sterk. Bij het monitoren en ontwikkelen van beleid wordt bijna twee keer zo vaak data gebruikt als bij het identificeren van individuele bedrijven. Echter, bij de vraag over wat respondenten nodig hebben, laten de resultaten precies het tegenovergestelde zien. Er is grote vraag naar inzicht in welke bedrijven willen verduurzamen en wat hun knelpunten zijn. De vraag naar monitoring scoort bijna de helft lager.
Samenvattend: Vrijwel alle respondenten ondersteunen bedrijven bij verduurzaming en velen maken daarbij gebruik van data. Echter, data wordt voornamelijk gebruikt voor monitoring en ontwikkeling van beleid, terwijl de grootste behoefte ligt bij het bereiken van de bedrijven die willen verduurzamen.
